شیرهای راه دهنده پنوماتیکی

شیر-پنوماتیک

شیرهای راه دهنده پنوماتیکی

شیرهای راه دهنده پنوماتیکی به وسیله تعداد اتصالات کنترل شونده،تعداد وضعیت ها و مسیر های جریان مشخص میشود.برای جلوگیری از بروز اشتباه تمام دهانه ها در حالت سکون شیر نامگذاری می شوند.

 

شیرهای راه دهنده پنوماتیکی
شیرهای راه دهنده پنوماتیکی

 

روش های تحریک شیر های راه دهنده پنوماتیکی

روشهای تحریک شیرهای راه دهنده پنیوماتیکی ، بسته به ملزومات کاری تعیین میشوند. تحریک شیرها انواع مختلفی دارند ، از جمله :

1: تحریک دستی

2: تحریک مکانیکی

3: تحریک پنوماتیکی

4: تحریک الکتریکی تحریک مرکب

سمبولهایی که برای روشهای تحریک از آنها استفاده میشود. در استاندارد 1219 DIN ISO ، با جزئیات آورده شده اند.

 

هنگام استفاده این سمبولها برای شیر راه دهنده ، باید به روش تحریک اولیه شیر و همچنین روش تحریک برگشتی توجه نمود. معمولا این دو روش جدا از هم میباشند. هر دوی آنها به وسیله سمبولهایی که در دو طرف مربع های وضعیتی شیر قرار میگیرند، نمایش داده میشوند.

روش های تحریک دیگری نیز ممکن است وجود داشته باشد ( مانند تحریک دستی جانبی ) که در این صورت سمبول آنها به طور جداگانه به مربع وضعیتی شیر اضافه میشود. ( تحریک ترکیبی ).استان بسیاری را در ایران است.

 

 

روش های تحریک
روش های تحریک

 

شیرهای یکسو کننده یا یکطرفه و مشتقات آنها

شیرهای یکسوکننده (check valve)، پایه ای برای توسعه بسیاری از اجزا ترکیبی بوده است.این شیرها در دو فرم عمده موجود میباشند، بدون فنر و با فنر برگشتی به منظور آزاد کردن جریان، نیروی فشاری که به فنر اعمال میشود باید بزرگتر از نیروی فنر باشد.

 

 

شیرهای یکسو کننده و مشتقات آنها
شیرهای یکسو کننده و مشتقات آنها

 

شیرهای کنترل جریان یا فلوکنترل

بیشترشیرهای کنترل جریان قابل تنظیم بوده و اجازه کنترل جریان را در هر دو جهت می دهند.علامت جهت داری که بر روی سمبول شیر رسم شده است، نشان دهنده قابل تنظیم بودن آن است و برای نشان دادن جهت جریان نمی باشد.

به عنوان کنترل جریان یک طرفه، یک شیر یکسو کننده را به موازات شیر کنترل جریان قرار می دهند.بنابراین تنها در یک جهت کنترل جریان صورت میگیرد.

 

شیرهای کنترل جریان
شیرهای کنترل جریان

 

 

شیرهای کنترل فشار

شیرهای کنترل فشار ، فشار کل سیستم پنوماتیکی و یا قسمتی از آن را تحت نفوذ و تأثیر خود قرار می دهند. شیرهای رگولاتور فشار به طور کلی به وسیله نیروی تراکمی فنرشان قابل تنظیم میباشند. سمبولهای مشهور برای این شیرها در انواع زیر خلاصه میشود.

1: شیر تنظیم کننده فشار بدون دهانه تخلیه

2: شیر تنظیم کننده فشار با دهانه تخلیه

3:شیر تابع فشار

 

شیرهای کنترل فشار
شیرهای کنترل فشار

 

 

 

سمبولها ، شیر فشاری را به عنوان یک شیر تک وضعیتی به همراه مسیر جریان نمایش می دهند که ممکن است در ابتدا باز و یا بسته باشد. در رگولاتورهای فشار مسیر جریان باز است در حالی که در شهرهای تابع فشار تا زمانی که فشار به میزان تنظیم شده نرسیده باشد، مسیر جریان بسته است.

 

 

 

در صورت تمایل به خرید شیر پنوماتیک به صفحه محصولات یوتاب صنعت مراجعه فرمایید.

 

ساختمان شیرهای راه دهنده پنوماتیکی

شیرهای راه دهنده پنوماتیکی عناصری هستند که بر مسیر جریان هوا تاثیر میگذارند.که معمولا این پروسه شامل بازکردن مسیر هوا و هدایت آن به خطوط مشخص هوایی و یا مسدود کردن سیگنال های هوا و یا تخلیه کردن هوا به اتمسفر از طریق دهانه تخلیه می باشند. شیرهای راه دهنده پنوماتیکی براساس تعداد دهانه های اتصالی ،تعداد موضع های سوئیچی و روش راه اندازی تقسیم بندی می شوند. اگر چه سمبولهای شیر راه دهنده پنوماتیکی هیچگونه اطلاعاتی در مورد ساختمان آنها نمی دهند اما صرفا” نحوه عملکرد اینگونه شیرها را نمایش می دهند. موضع نرمال در شیرهای برگشت فنر اشاره دارد به موقعیت سوئیچینگ ایجاد شده به وسیله قطعات متحرک شیر در حالتی که تحریک نباشند. موضع اولیه به موضع سوئیچینگ گفته می شود . پس از اینکه شیر در یک سیستم تحریک گردید و فشار موجود در سیستم باعث سوئیچ شدن قسمتهای متحرک می شود، و یا در اثر ولتاژ برق و جایی که برنامه سوئیچینگ مشخص گردیده تا شیر تغییر وضعیت دهد. اصول ساختمان شیر راه دهنده برای دانستن عمر کاری، زمان تغییر موضع (سوئیچینگ)، نوع تحریک، روشهای اتصال و اندازه آن فاکتور مهمی می باشد.

 

انواع شیرهای راه دهنده پنوماتیکی

 

شیر راه دهنده ۲ / ۲

شیر راه دهنده ۲ / ۲ دارای دو دهانه و دو موضع (باز ، بسته) میباشد. اکثرا به عنوان شیر قطع و وصل مورد استفاده قرار می گیرند، زیرا عملکرد این نوع شیر طوری میباشد که فقط مسیر هوا را باز نموده و یا می بندد و در موضع بسته نمی تواند مانند شیر ۳ / ۲ عمل کند و هوا را به اتمسفر تخلیه نماید. این شیر می تواند با تحریک دستی، تحریک مکانیکی و یا تحریک پنوماتیکی عمل نماید.

شیر راه دهنده ۳ / ۲

شیر راه دهنده ۳ / ۲ یک شیر تولید کننده سیگنال است که دارای این خصوصیت می باشد که سیگنال را در دهانه خروجی خود تولید نموده و یا آنرا حذف می کند.شیر راه دهنده ۳/ ۲ دارای سه دهانه و دو موضع است. دهانه تخلیه ۳ این شیر را قادر می سازد که سیگنال تولید شده را حذف نماید. در موضع اولیه شیر، دهانه ۲ به دهانه ۳ متصل می شود و بنابراین هوا به اتمسفر تخلیه میشود نیروی فنر باعث میشود که ساچمه در نشیمنگاه خود نشسته و از عبور هوای فشرده، از دهانه ۱ به دهانه کاری ۲ جلوگیری نماید.

 

شیر راه دهنده نشستی ساچمه ای 3/2موضع نرمال بسته
شیر های راه دهنده  پنوماتیکی نشستی ساچمه ای 3/2موضع نرمال بسته

 

با تحریک شاخک شیر،ساچمه از محل نشست خود بلند می شود و البته نیروی تحریک بایستی از نیروی فنر و نیروی حاصله از فشار هوا بیشتر باشد. درحالت تحریک دهانه ۱ به دهانه ۲ متصل شده و شیر برای عبور جریان تغییر موضع میدهد. شیر هم به طریق دستی یا مکانیکی تحریک میشود. که البته نیروی تحریک مورد نیاز به فشار منبع هوا،نیروی فنر و اصطکاک داخل شیر بستگی دارد.نیروی تحریک به اندازه شیر بستگی دارد. ساختمان شیر نشستی ساچمه ای بسیار ساده میباشد .

 

 

شیر راه دهنده نشستی دیسکی 3/2با موضع نرمال بسته،تحریک نشده
شیرهای راه دهنده پنوماتیکی نشستی دیسکی 3/2با موضع نرمال بسته،تحریک نشده

 

شیری که در اینجا نشان داده شده است بر اساس نشستن دیسک ساخته شده و دارای درزگیری ساده ولی موثر می باشد. این شیر دارای زمان پاسخگویی کوتاهی بوده و یک جابه جایی کوچک باعث ایجاد یک سطح مقطع بزرگ برای عبور جریان هوا می شود. این شیر مانند شیر ساچمه ای در مقابل گرد و خاک حساس نبوده و دارای عمر کاری طولانی می باشد. شیرهای ۳ /۲ برای کنترل سیلندرهای یکطرفه و یا ایجاد سیگنال برای قطعات کنترل کننده بکار میروند.

 

شیر راه دهنده نشستی دیسکی 3/2با موضع نرمال بسته،تحریک شده
شیر های راه دهنده پنوماتیکی نشستی دیسکی 3/2با موضع نرمال بسته،تحریک شده

 

یک شیر ۳ / ۲ که در وضعیت نرمال، دهانه ۱ به دهانه ۲ برای عبور جریان هوا باز است، به عنوان شیر موضع نرمال باز شناخته می شود. در ابتدا دهانه ۱ به دهانه ۲ متصل می باشد و دهانه ۳ شیر دیسکی، بسته می باشد. هنگامیکه اهرم شیر تحریک می شود، در ابتدا دهانه ۱ بوسیله دیسک مسدود می شود و سپس فشار بر سطح دیسک باعث می گردد هوای خروجی از طریق اتصال دهانه ۲ به ۳ تخلیه گردد، و از جای خود بلند می شود.هنگامی که اهرم رها می شود، پیستون با دو درزگیر نشیمنگاهی،توسط فنر به مکان ابتدایی خود بازمی گردد. در این حالت دوباره دهانه ۳ مسدود می گردد و هوا از طریق اتصال دهانه ۱ به ۲ راه پیدا می کند.|

این شیرها میتوانند توسط تحریکهای دستی، مکانیکی، الکتریکی و یا پنوماتیکی تحریک شوند.روشهای راه اندازی مختلفی را می توان برای عملکرد مناسب تر بکار برد.

 

شیر راه دهنده نشستی دیسکی3/2با موضع نرمال باز،تحریک نشده
شیرهای راه دهنده  پنوماتیکی نشستی دیسکی3/2با موضع نرمال باز،تحریک نشده

 

 

 

 

شیرراه دهنده نشستی دیسکی 3/2باموضع نرمال باز،تحریک شده
شیرهای راه دهنده پنوماتیکی نشستی دیسکی 3/2باموضع نرمال باز،تحریک شده

 

 

 

دیاگرام مدار کنترل یک سیلندر یک طرفه
دیاگرام مدار کنترل یک سیلندر یک طرفه

 

 

در این مدار، فشار هوا از طریق شیر ۳ / ۲ با موضع نرمال باز، برای یک سیلندر یک طرفه بکار برده شده است. پیستون سیلندر در این حالت پیشروی کرده و در موضع آغازین حرکت خود قرار می گیرد. اگر شیر تحریک شود، تغذیه هوا از دهانه ۱ به ۲ مسدود می شود و هوای محفظه پیستون از طریق اتصال دهانه ۲ به ۳ تخلیه می گردد و در نتیجه نیروی فنر میله پیستون را به داخل برمی گرداند.

 

شیر راه دهنده پنوماتیکی  4/2دارای 4 دهانه و 2 موضع سوئیچ می باشد.

شیر4/2نشستی دیسکی، تحریک نشده
شیر4/2نشستی دیسکی، تحریک نشده

 

 

یک شیر راه دهنده ۴ / ۲ نشستی دیسکی از نظر ساختمان مانند ترکیبی از دو شیر ۳/۲ یکی نرمال باز و دیگری نرمال بسته است.(میتوان با دوشیر ۳ / ۲ یکی نرمال باز و دیگری نرمال بسته، یک شیر ۴/۲ را ساخت).

 

 

 

شیر4/2نشستی دیسکی، تحریک شده
شیر4/2نشستی دیسکی، تحریک شده

 

 

نحوه تحریک این شیر: در ابتدا مسیر دهانه های ۱ به ۲ و ۴ به ۳ مسدود می باشد. زمانیکه دو اهرم بطور همزمان فعال شد با افزایش نیرو از جانب اهرم ها بر روی دیسک ها باعث می شود که مسیر دهانه های ۱ به ۴ و ۲ به ۳ باز شود. شیر دارای یک تخلیه بوده و با نیروی فنر به موضع ابتدایی خود باز می گردد. این شیرها برای کنترل سیلندرهای دو طرفه استفاده شده است. برای شیر ۴ / ۲ روش های تحریک مختلفی مانند تحریک با دکمه فشاری،با یک تحریک پنوماتیکی، با دو تحریک پنوماتیکی، با غلطک وجود دارند. در بسیاری از موارد می توان از شیر ۴/ ۲ به جای شیر ۵ / ۲ استفاده نمود.

دیاگرام مدار کنترل مستقیم سیلندر دو طرفه
دیاگرام مدار کنترل مستقیم سیلندر دو طرفه

 

 

شیر کشویی مسطح طولی یک پیستون کنترل جهت تعویض مواضع سوئیچی دارد. به هر حال مسیرها توسط یک کشو مسطح دیگر واقع بر روی پیستون کنترل بهم مرتبط و یا از هم جدا می شوند.

 

 

شیر راه دهنده پنوماتیکی  4/3

شیر راه دهنده ۴ / ۳ چهار دهانه و سه موضع سوئیچ دارد. نمونه ای از شیر ۴/ ۳ شیر صفحه کشویی با تحریک دستی یا پایی می باشد و با گردش دو صفحه بر روی همدیگر کانالهای %D

نویسنده: محمدرضا